szkoła, matura, studia - celem wszystkiego jest jednak praca...
Organizuje, koordynuje i nadzoruje prace wydziału oraz współuczestniczy w ich wykonaniu; ustala wewnętrzne harmonogramy i procedury; realizując politykę organizacji w kierowanym wydziale; kieruje podległymi pracownikami.
Realizuje zadania zawodowe związane z inżynierią materiałową i nanotechnologią oraz dziedzinami pokrewnymi; rozwiązuje problemy technologiczne i naukowe związane z wytwarzaniem i zastosowaniami nanostruktur; odpowiada za rzetelną ocenę tendencji na rynku nanoproduktów oraz działa na rzecz ich komercjalizacji.
Napełnia gazami zbiorniki przenośne, takie jak: butle, wiązki butli, beczki ciśnieniowe i naczynia kriogeniczne itp. z zachowaniem reżimu technologicznego i norm bezpieczeństwa.
Wykonuje pracę związaną bezpośrednio z ruchem pociągów, obsługując na nastawniach urządzenia sterowania ruchem, znajdujące się na drodze przebiegu pociągów, posługując się różnymi narzędziami i przyrządami zainstalowanymi w tym celu.
Stosuje niekonwencjonalne naturalne metody terapii i leczenia takie jak: ziołolecznictwo, arteterapię, diety, akupunkturę, akupresurę, hydroterapię, irydologię, i inne w połączeniu z praktykami klasycznej medycyny;
udziela porad dotyczących higieny życia, zdrowego odżywiania, aktywności fizycznej;
poprawia jakość życia pacjentów i promuje zdrowy styl życia.
Prowadzi zajęcia dydaktyczno-wychowacze z młodzieżą w szkołach przyzakładowych oraz zajęcia w zakładach kształcących robotników wykwalifikowanych i techników; naucza przedmiotów zawodowych praktycznych w celu wykształcenia u uczniów umiejętności zawodowych ujętych w charakterystyce kwalifikacyjnej absolwenta i programach nauczania.

Wykład o fotosyntezie dla dwustu studentów pierwszego roku, a dwie godziny później – próba odpowiedzi na pytanie, na które nikt na świecie nie zna jeszcze odpowiedzi. Tak wygląda praca biologa zatrudnionego na uczelni. Jest jednocześnie nauczycielem i badaczem: prowadzi zajęcia, ćwiczenia w laboratorium i wyjazdy terenowe, opiekuje się dyplomantami, a w pozostałym czasie planuje eksperymenty, analizuje dane, pisze artykuły i zabiega o pieniądze na badania. Bada geny, komórki, rośliny, zwierzęta albo całe ekosystemy. To zawód dla ludzi, którzy nie przestają zadawać pytań.

W poniedziałek o ósmej prowadzi wykład z chemii organicznej dla dwustu pierwszoroczniaków. W południe sprawdza z doktorantką, czemu nowa reakcja daje inny produkt, niż przewidywano. Wieczorem kończy artykuł do międzynarodowego czasopisma. Nauczyciel akademicki w naukach chemicznych łączy dwie role: badacza, który odkrywa nowe związki, materiały i metody analizy, oraz dydaktyka, który uczy studentów myśleć jak chemik. Pracuje na uczelni lub w instytucie, kieruje projektami naukowymi, opiekuje się młodszymi pracownikami i współtworzy programy studiów.
Prowadzi zajęcia dydaktyczne z zakresu nauk ekonomicznych na poziomie wyższym na różnych rodzajach studiów, przygotowuje książki i skrypty do prowadzonych wykładów i ćwiczeń; wykonuje badania i analizy dotyczące teorii ekonomii, ekonometrii, polityki gospodarczej, analizy funkcjonowania systemu ekonomicznego, ekonomiki pracy, finansów publicznych i podatków czy też usług publicznych i świadczeń społecznych; opracowuje teorie, analizy, metody, kryteria i oceny porównawcze oraz je publikuje; sprawuje opiekę nad młodymi pracownikami naukowymi oraz studentami; uczestniczy w organizacji kształcenia i badań naukowych.

Każda tabletka, maść czy syrop, które można kupić w aptece, przeszły długą drogę: od cząsteczki zaprojektowanej w laboratorium, przez badania skuteczności i bezpieczeństwa, po dobór postaci, w jakiej lek trafi do pacjenta. Nauczyciel akademicki w naukach farmaceutycznych uczy przyszłych farmaceutów całej tej drogi, a jednocześnie sam ją współtworzy. Prowadzi wykłady, seminaria i zajęcia laboratoryjne, kieruje badaniami nad nowymi lekami i ich analizą, pisze podręczniki i publikacje, a także uczestniczy w życiu uczelni medycznej.

Rano tłumaczy studentom pierwszego roku, dlaczego rzucona piłka leci po paraboli, a po południu wraca do laboratorium, gdzie od miesięcy próbuje zmierzyć zjawisko, którego nikt jeszcze dokładnie nie opisał. Fizyk pracujący na uczelni ma dwa zawody w jednym: jest nauczycielem, który ma rozbudzić w młodych ludziach ciekawość świata, i badaczem, który szuka odpowiedzi na pytania o materię, światło i kosmos. Pisze artykuły, jeździ na konferencje, opiekuje się doktorantami i zdobywa pieniądze na projekty. To praca dla ludzi, których pytanie „dlaczego?” nie opuszcza nigdy.
Kształci w zakresie nauk humanistycznych na wszystkich poziomach nauczania powyżej średniego, na różnych rodzajach studiów; przygotowuje książki, skrypty i środki dydaktyczne do prowadzonych zajęć; w zależności od uprawianej dyscypliny przeprowadza badania naukowe z zakresu archeologii, bibliologii, etnologii, filozofii, historii, językoznawstwa, literaturoznawstwa, nauk o polityce, nauk o poznaniu i komunikacji, nauk o sztuce, nauk o zarządzaniu, pedagogiki, psychologii i socjologii; uczestniczy w organizacji kształcenia i badań naukowych.

Część zajęć prowadzi nie w sali, tylko między sosnami: ze studentami mierzy pierśnice drzew, szuka śladów żerowania szkodników i tłumaczy, dlaczego jeden drzewostan rośnie zdrowo, a drugi zamiera. Nauczyciel akademicki nauk leśnych kształci przyszłych leśników i specjalistów od drewna, a jednocześnie bada las – jego wzrost, choroby, glebę, odporność na suszę i zmiany klimatu. Wyniki tych badań trafiają do publikacji, ale też do nadleśnictw, które pytają, co sadzić i jak chronić drzewostany. To zawód dla ludzi, którzy lubią naukę i nie boją się błota na butach.

Czasem przez kilka tygodni myśli o jednym problemie: chodzi z nim na spacer, zapisuje pomysły na marginesach i skreśla kolejne próby. Gdy w końcu dowód się domyka, wie, że ten wynik będzie prawdziwy zawsze – za sto lat tak samo jak dziś. Matematyk zatrudniony na uczelni łączy taką pracę badawczą z uczeniem: prowadzi wykłady z analizy czy algebry, ćwiczenia, seminaria i prace dyplomowe, i to nie tylko dla przyszłych matematyków, ale też dla informatyków, inżynierów i ekonomistów. To zawód dla ludzi, którzy lubią porządek w myślach i potrafią długo nie odpuszczać.

Rano prowadzi obchód z grupą studentów i pokazuje im, jak wygląda prawdziwy szmer nad sercem, w południe przyjmuje pacjentów w poradni, a wieczorem analizuje dane z badania klinicznego. Nauczyciel akademicki nauk medycznych zwykle jest jednocześnie lekarzem, wykładowcą i naukowcem. Uczy przyszłych lekarzy i lekarzy dentystów nie tylko wiedzy z podręczników, ale też rozmowy z chorym, badania i podejmowania decyzji. Prowadzi badania, które zmieniają sposób leczenia, i pisze o nich w czasopismach naukowych. To praca intensywna, ale dająca rzadkie poczucie, że wpływa się na medycynę jutra.
Prowadzi zajęcia dydaktyczne na poziomie wyższym z zakresu kultury fizycznej i sportu, odnowy biologicznej i rehabilitacji oraz turystyki i rekreacji; przygotowuje podręczniki akademickie i skrypty oraz nadzoruje przygotowanie obiektów i sprzętu sportowego; przeprowadza badania naukowe dotyczące teorii i metodyki wychowania fizycznego i sportu, bioenergetyki, biomechaniki, medycyny sportu, odnowy biologicznej i rehabilitacji oraz publikuje wyniki badań; uczestniczy w organizacji badań naukowych i dydaktyki.

Dla większości ludzi ściana kamieniołomu to po prostu skała. Ona widzi w niej dno dawnego morza, ślady pustynnych wydm i warstwę popiołu z wulkanu, który wybuchł miliony lat temu – i potrafi tak o tym opowiedzieć, że studenci zaczynają patrzeć tak samo. Nauczyciel akademicki nauk o Ziemi bada, jak zmienia się nasza planeta: skały, gleby, wody, klimat i rzeźba terenu. Część roku spędza w terenie, część w laboratorium i przy komputerze, a przez cały czas uczy przyszłych geologów, geografów, geofizyków i oceanografów. To zawód dla ciekawych świata, którzy nie boją się błota i deszczu.

Dwa sądy rozstrzygnęły tę samą sprawę na dwa różne sposoby. Który miał rację – i dlaczego? Takie pytania są chlebem powszednim nauczyciela akademickiego nauk prawnych. Uczy przyszłych prawników nie tyle zapamiętywania przepisów, które i tak się zmieniają, ile rozumowania: szukania właściwej normy, ważenia argumentów i pisania przekonującego uzasadnienia. Sam bada, jak prawo działa w praktyce, komentuje wyroki, opiniuje projekty ustaw i proponuje lepsze rozwiązania. To zawód dla osób, które lubią czytać, pisać i spierać się na argumenty – zawsze na argumenty.

Czy pszenica przetrwa kolejną suchą wiosnę? Jak nawozić mniej, a zbierać tyle samo? Dlaczego krowy w jednym gospodarstwie chorują częściej niż w drugim? Na takie pytania odpowiada nauczyciel akademicki nauk rolniczych – naukowiec, który część roku spędza na polach doświadczalnych, w szklarniach i oborach, a część w laboratorium i sali wykładowej. Kształci przyszłych agronomów, ogrodników, zootechników i inżynierów rolnictwa, a wyniki jego badań trafiają do rolników, doradców i firm. To zawód dla ludzi, którzy chcą, by nauka miała smak chleba.
Prowadzi zajęcia z przedmiotów w swojej specjalności na wszystkich poziomach nauczania powyżej średniego; prowadzi badania teoretyczne lub doświadczalne, opracowuje metody działania, wytwarzania, konstruowania i organizacji; przygotowuje akademickie referaty, książki i skrypty oraz zależnie od stopnia naukowego sprawuje opiekę nad rozwojem naukowym młodszych stopniem pracowników; bierze udział w życiu naukowym organizacji, towarzystw, konferencjach naukowych, seminariach i innych.
Prowadzi zajęcia dydaktyczne na wydziałach teologicznych uniwersytetów i akademii teologicznych oraz w seminariach duchownych w zakresie teologii systematycznej, praktycznej i nauk pomocniczych; przygotowuje książki i skrypty do prowadzonych zajęć; wykonuje badania naukowe z zakresu nauk teologicznych oraz nauk związanych z wierzeniami człowieka i jego życiem w świecie współczesnym oraz w przeszłości; uczestniczy w organizacji kształcenia i badań naukowych.
Prowadzi zajęcia dydaktyczne w zakresie nauk weterynaryjnych na poziomie wyższym, przygotowuje książki i skrypty dla studentów; zajmuje się badaniami naukowymi w zakresie weterynaryjnej ochrony zdrowia publicznego i środowiska, ochrony zdrowia zwierząt i jakości zdrowotnej środków żywności pochodzenia zwierzęcego; opracowuje teorie, koncepcje i metody działania oraz publikuje wyniki badań; uczestniczy w organizacji kształcenia i badań naukowych.
Prowadzi zajęcia dydaktyczne na poziomie wyższym z zakresu strategii, sztuki operacyjnej i taktyki wojskowej; przygotowuje książki, skrypty i środki dydaktyczne do prowadzonych zajęć; wykonuje badania naukowe w swojej specjalności; opracowuje teorie, koncepcje i metody działania; uczestniczy w organizacji kształcenia, ćwiczeń wojskowych i badań naukowych.
Kształci na poziomie wyższym w zakresie reżyserii filmowej i telewizyjnej, scenopisarstwa, sztuki operatorskiej, zdjęć specjalnych, realizacji telewizyjnej, montażu filmowego i telewizyjnego, organizacji produkcji filmowej i telewizyjnej; prowadzi badania z zakresu sztuk filmowych; uczestniczy w organizacji kształcenia, ze szczególnym uwzględnieniem zajęć praktycznych.
Prowadzi zajęcia dydaktyczne z zakresu sztuk muzycznych, obejmujących kompozycje, dyrygenturę, teorię muzyki, instrumentalistykę, wokalistykę, reżyserię dźwięku i prowadzenie zespołów wokalno-instrumentalnych, ze szczególnym uwzględnieniem pracy indywidualnej ze studentami; prowadzi badania naukowe nad muzyką oraz tworzy bazę informacyjną dla dydaktyki muzycznej; uczestniczy w organizacji kształcenia i badań naukowych.
Prowadzi zajęcia dydaktyczne z zakresu sztuk plastycznych, obejmujących malarstwo, grafikę, rzeźbę, architekturę wnętrz, konserwację i restaurację dzieł sztuki, wzornictwo przemysłowe, scenografię; przygotowuje podręczniki i skrypty oraz modele i obiekty martwej natury dla studentów; prowadzi badania naukowe w swojej specjalności z zakresu sztuk plastycznych; publikuje wyniki badań oraz wykorzystuje je w procesie dydaktycznym; w zależności od posiadanego stopnia naukowego sprawuje opiekę nad młodymi pracownikami naukowymi oraz studentami.
Prowadzi zajęcia dydaktyczne z zakresu aktorstwa, aktorstwa teatru lalek, reżyserii teatralnej, reżyserii teatru lalek oraz teorii teatru; przygotowuje programy kształcenia i konspekty do wykładów; prowadzi badania nad historią teatru oraz bada i opisuje teorię teatru; uczestniczy w organizacji badań naukowych oraz kształcenia, ze szczególnym uwzględnieniem zajęć praktycznych.
Gromadzi, opracowuje i udostępnia zasoby biblioteki szkolnej, inspiruje i koordynuje działania w zakresie upowszechniania czytelnictwa i przygotowania do korzystania z informacji w szkole i innych placówkach oświatowych

Dlaczego po zjedzeniu słonych chipsów chce się pić? Skąd dziecko ma oczy po mamie, a włosy po dziadku? Jak właściwie działają szczepionki? Uczniowie zadają takie pytania na lekcjach biologii, a nauczyciel musi umieć odpowiedzieć na nie rzetelnie i ciekawie. Uczy o komórkach, genach, roślinach, zwierzętach, ekosystemach i ludzkim ciele, ale też o zdrowiu, odżywianiu i ochronie przyrody. Prowadzi doświadczenia, wychodzi z klasą w teren, przygotowuje do matury i olimpiad. To praca dla kogoś, kto kocha przyrodę, lubi młodych ludzi i ma cierpliwość do tłumaczenia.

Wystarczy kilka kropli soku z czerwonej kapusty, żeby bezbarwny roztwór zrobił się nagle zielony – i w klasie zapada cisza, a potem padają pytania. Nauczyciel chemii żyje dla takich chwil. Jego zadaniem jest sprawić, by wzory i symbole przestały być szyfrem, a stały się opisem tego, co dzieje się w kuchni, w organizmie i w fabryce. Uczy w szkole podstawowej, liceum lub technikum, pokazuje doświadczenia, pilnuje bezpieczeństwa w pracowni i przygotowuje do matury przyszłych lekarzy, farmaceutów i chemików. To praca dla ludzi z wiedzą, cierpliwością i odrobiną zacięcia showmana.
Świadczy profesjonalną opiekę nad dzieckiem od drugiego roku życia, połączoną z wszechstronną edukacją w domowej atmosferze; uzupełnia wiedzę dziecka i przyczynia się do jego rozwoju intelektualnego; pomaga w odrabianiu lekcji, uczy języków obcych, gry na instrumentach muzycznych; organizuje zabawy; wpaja dziecku zasady savoir vivr’u; sprawuje funkcje opiekuńcze, wychowawcze i edukacyjne jako guwernantka.
Udziela porad i pomocy merytorycznej nauczycielom określonego przedmiotu (rodzaju zajęć) w pracy dydaktyczno-wychowawczej, opiekuńczej, w rozwiązywaniu problemów pedagogicznych oraz inicjuje udział nauczycieli w różnych formach doskonalenia zawodowego.
Prowadzi zajęcia dydaktyczno-wychowawcze nauczając etyki w gimnazjach i szkołach ponadgimnazjalnych, dbając, aby uczniowie nabyli wiedzę i umiejętności określone w podstawach programowych kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół.
Prowadzi zajęcia dydaktyczno-wychowawcze nauczając przedmiotu etyka w szkole podstawowej, dbając, aby uczniowie nabyli wiedzę i umiejętności określone w podstawach programowych kształcenia ogólnego dla szkół podstawowych.

Dwie kulki, ciężka i lekka, puszczone z tej samej wysokości uderzają o podłogę w tej samej chwili. Klasa nie wierzy, więc trzeba powtórzyć – i właśnie wtedy zaczyna się prawdziwa lekcja fizyki. Nauczyciel fizyki i astronomii uczy, jak działa świat: od ruchu samochodu przez prąd w gniazdku po światło gwiazd sprzed tysięcy lat. Pokazuje doświadczenia, rozwiązuje z uczniami zadania, prowadzi koło astronomiczne i przygotowuje do matury przyszłych inżynierów, informatyków i lekarzy. To praca dla ludzi, którzy lubią pytanie „dlaczego?” i umieją cierpliwie na nie odpowiadać.

Dlaczego w Lizbonie rosną palmy, a w Warszawie nie, choć oba miasta leżą w Europie? Skąd się biorą powodzie i czemu jedne miasta rosną, a inne pustoszeją? Nauczyciel geografii uczy rozumieć świat – zarówno przyrodę, jak i ludzi, gospodarkę i zmiany, o których mówią wiadomości. W szkole podstawowej, liceum lub technikum uczy czytać mapy i dane, zabiera uczniów w teren, tłumaczy klimat, rzeźbę Ziemi i przyczyny migracji. To zawód dla osób, które lubią podróże, mapy i opowiadanie, a przy tym potrafią połączyć wiedzę z kilku dziedzin w jedną spójną historię.

Data bitwy jest w podręczniku. Ale dlaczego do niej doszło, co czuli ludzie, którzy w niej walczyli, i czy mogła skończyć się inaczej – o tym opowiada nauczyciel. Nauczyciel historii uczy rozumienia przeszłości: przyczyn i skutków, zależności między polityką, gospodarką i kulturą, różnych punktów widzenia na te same wydarzenia. Pokazuje uczniom, jak czytać źródła, odróżniać fakty od opinii i rozpoznawać manipulację. Prowadzi lekcje, wycieczki do muzeów i miejsc pamięci, przygotowuje do matury i olimpiad. To zawód dla ludzi, którzy potrafią opowiadać i lubią młodych słuchaczy.

Bitwa sprzed kilku stuleci może być dla ucznia nudną datą do wykucia albo historią, którą wieczorem opowiada w domu. Różnicę zwykle robi nauczyciel. W szkole podstawowej przygoda z historią dopiero się zaczyna: dziecko poznaje pierwsze pojęcia, uczy się czytać mapę i dawny tekst, odróżniać legendę od faktu. Nauczyciel prowadzi klasę od starożytności aż po czasy najnowsze, a w najstarszym roczniku często uczy też wiedzy o społeczeństwie: jak działa państwo, gmina i prawa obywatela. To praca dla kogoś, kto lubi przeszłość, ale jeszcze bardziej lubi ludzi.

Nastolatek potrafi w kilka sekund znaleźć filmik w sieci, ale już nie zawsze wie, jak działa wyszukiwarka, skąd biorą się błędy w programie ani dlaczego jego hasło jest słabe. Nauczyciel informatyki w liceum, technikum czy szkole branżowej uczy tego, co dzieje się pod spodem: myślenia algorytmicznego, programowania, pracy z danymi i bezpiecznego korzystania z sieci. Części uczniów pomaga zdać maturę z informatyki i wybrać studia techniczne, innym – po prostu sprawnie i świadomie posługiwać się komputerem w życiu i pracy.

Dziesięciolatek, który pierwszy raz każe robotowi przejechać przez labirynt, uczy się czegoś więcej niż obsługi zabawki: odkrywa, że komputer robi dokładnie to, co mu się każe, a nie to, co ktoś miał na myśli. Nauczyciel informatyki w szkole podstawowej prowadzi dzieci od pierwszych prostych poleceń do programowania, edycji tekstu, grafiki i rozsądnego korzystania z internetu. Uczy nie tyle klikania, co logicznego myślenia, planowania kroków i bezpieczeństwa w sieci, w której dzieci spędzają dziś sporo czasu.
Organizuje, prowadzi lub nadzoruje różne formy doskonalenia zawodowego nauczycieli szkół zawodowych, koordynuje działania w zakresie przygotowania, opiniowania i udostępniania materiałów dydaktycznych dla szkół, prowadzi badania w zakresie wykonywanych zadań.

Pamiętasz moment, w którym po raz pierwszy udało Ci się zrozumieć piosenkę albo dogadać się z kimś za granicą bez pomocy tłumacza? Nauczyciel języka obcego pracuje właśnie na takie chwile, tylko że u swoich uczniów. Zna język świetnie, ale jego prawdziwa umiejętność polega na czymś innym: potrafi rozłożyć go na kawałki, które da się przyswoić, i sprawić, że nieśmiały uczeń zacznie mówić. To praca z gramatyką i słownictwem, ale też z ludzkimi emocjami, motywacją i strachem przed błędem.

Siedmiolatek nie boi się mówić w obcym języku – śpiewa, pokazuje, zgaduje i nie przejmuje się błędami. Trzynastolatek już się wstydzi i woli milczeć, niż powiedzieć coś źle. Nauczyciel języka obcego w szkole podstawowej pracuje z obiema tymi grupami i musi umieć przeprowadzić dzieci od piosenek i obrazków do swobodnej rozmowy, czytania i pisania. Uczy angielskiego, niemieckiego, hiszpańskiego czy francuskiego, a przy okazji otwiera okno na inną kulturę i pokazuje, że język to narzędzie do porozumienia, a nie zbiór reguł.

Wiersz sprzed dwustu lat i krótki filmik z sieci mają więcej wspólnego, niż myśli przeciętny licealista: oba próbują coś powiedzieć o człowieku i oba można przeczytać uważnie albo bezmyślnie. Nauczyciel języka polskiego w liceum, technikum czy szkole branżowej uczy właśnie uważnego czytania, a także jasnego pisania, rzeczowej dyskusji i obrony własnego zdania. Przygotowuje do matury, prowadzi rozmowy o literaturze, filmie i teatrze, dba o poprawność języka. To praca dla kogoś, kto lubi książki, ale jeszcze bardziej lubi rozmowę o nich.

Jedno dziecko połyka trzy książki w tygodniu, drugie ucieka od czytania, bo litery wciąż mu się mieszają, a trzecie pisze zabawne opowiadania pełne błędów. Wszystkie siedzą w tej samej klasie. Nauczyciel języka polskiego w szkole podstawowej uczy je czytać ze zrozumieniem, poprawnie pisać, opowiadać i słuchać innych. Prowadzi dzieci od pierwszych lektur i dyktand aż do egzaminu ósmoklasisty, a przy okazji kształtuje coś trudniejszego do zmierzenia: ciekawość świata i odwagę, by mówić własnym głosem.
Wykonuje prace związane z diagnozowaniem stanu kwalifikacji nauczycieli, rozpoznawaniem potrzeb w zakresie ich doskonalenia, organizowaniem doskonalenia umiejętności kierunkowych, metodycznych i wychowawczych nauczycieli, gromadzeniem i upowszechnianiem informacji pedagogicznych.

Sześciolatek zamiast „szafa” mówi „safa”, drugoklasistka myli w pisaniu „b” i „p”, a chłopiec z autyzmem w ogóle nie odzywa się w klasie. W każdej z tych sytuacji do pracy wkracza nauczyciel logopeda. Nie jest to tylko ktoś, kto uczy wymawiać „r”. Bada, skąd biorą się trudności z mową, prowadzi terapię, pomaga dziecku dogadać się z rówieśnikami i pokazuje rodzicom, jak ćwiczyć w domu. Łączy wiedzę o języku, rozwoju dziecka, anatomii i psychologii.

„Po co mi to w życiu?” – to pytanie nauczyciel matematyki słyszy częściej niż jakiekolwiek inne. Dobra odpowiedź nie brzmi „bo będzie na maturze”, tylko pokazuje, że funkcja opisuje wzrost oszczędności, prawdopodobieństwo pomaga ocenić ryzyko, a dowód uczy, jak odróżnić pewność od przypuszczenia. Nauczyciel matematyki w liceum, technikum czy szkole branżowej prowadzi uczniów od podstaw do zadań maturalnych, a najzdolniejszych – do olimpiad. Jego praca to codzienne tłumaczenie abstrakcji tak, by stała się zrozumiała.

Ułamek to dla dziesięciolatka coś abstrakcyjnego, dopóki nie podzieli z kolegami pizzy na nierówne kawałki i nie zacznie się spierać, komu przypadło więcej. Nauczyciel matematyki w szkole podstawowej zamienia takie codzienne sytuacje w lekcje. Uczy liczyć, ale przede wszystkim myśleć: rozumieć działania, ułamki i procenty, rozpoznawać figury, rozwiązywać zadania tekstowe i sprawdzać, czy wynik ma sens. Prowadzi dzieci od klasy czwartej aż do egzaminu ósmoklasisty, a po drodze często decyduje o tym, czy ktoś polubi matematykę na całe życie.
Prowadzi zajęcia dydaktyczno-wychowawcze nauczając przedmiotu muzyka w gimnazjach, dbając, aby uczniowie nabyli wiedzę i umiejętności określone w podstawach programowych kształcenia ogólnego.
Planuje, organizuje i realizuje zajęcia dydaktyczno-wychowawcze z muzyki zgodnie z programem zajęć obowiązującym w danej placówce pozaszkolnej, w czasie wolnym od nauki; tworzy i rozwija programy zajęć z muzyki; organizuje i nadzoruje konkursy, festiwale, występy i inne formy aktywności i promocji podopiecznych; wspiera podopiecznych w rozwoju; przestrzega obowiązujących przepisów, regulaminów i statutów.
Prowadzi zajęcia dydaktyczno-wychowawcze nauczając przedmiotu muzyka w szkole podstawowej, dbając, aby uczniowie nabyli wiedzę i umiejętności określone w podstawach programowych kształcenia ogólnego dla szkół podstawowych.
Przekazuje wiedzę i kształtuje umiejętności, wspiera i towarzyszy uczniowi w trakcie samodzielnego przyswajania wiedzy za pośrednictwem technologii telekomunikacyjnych, mediów elektronicznych oraz drogą korespondencyjną; przygotowuje scenariusze zajęć, materiały multimedialne i tradycyjne; prowadzi wykłady i zajęcia interaktywne w szkołach wyższych, na kursach i szkoleniach oraz platformach e-learningowych; ocenia i kontroluje postępy ucznia w nauce.
Prowadzi kształcenie zintegrowane w klasach I-III szkół podstawowych, dbając, aby uczniowie nabyli wiedzę i umiejętności w zakresie podstaw programowych.

Piętnastolatek trzaska drzwiami, wagaruje, wdaje się w bójki i powtarza, że „wszyscy dorośli są tacy sami”. Łatwo go skreślić. Pedagog resocjalizacji i socjoterapeuta robią coś przeciwnego: szukają, co stoi za agresją i ucieczką – przemoc w domu, odrzucenie, uzależnienie, samotność – i krok po kroku pomagają młodemu człowiekowi zbudować inne sposoby radzenia sobie. Pracują w szkołach, ośrodkach wychowawczych, świetlicach i placówkach dla nieletnich. To zawód dla ludzi cierpliwych, odpornych i przekonanych, że zmiana jest możliwa.
Prowadzi zajęcia dydaktyczno-wychowawcze i opiekuńcze z dziećmi i młodzieżą głuchą w: przedszkolach, szkołach podstawowych, gimnazjach, szkołach ponadgimnazjalnych i ośrodkach szkolno-wychowawczych dla głuchych, przy wykorzystaniu aparatury słuchowej, języka migowego, alfabetu palcowego oraz mowy dźwiękowej, w celu opanowania przez uczniów wiadomości i umiejętności przewidzianych programem nauczania; przygotowuje uczniów głuchych do pełnego uczestnictwa w życiu wśród ludzi słyszących.
Prowadzi zajęcia dydaktyczno-wychowawcze i opiekuńcze z dziećmi i młodzieżą niewidomą i niedowidzącą w: przedszkolach, szkołach podstawowych, gimnazjach, szkołach ponadgimnazjalnych, ośrodkach szkolno-wychowawczych, przygotowując tych uczniów i wychowanków do pełnego uczestnictwa w życiu społeczeństwa, w tym do wykonywania odpowiedniego zawodu.
Prowadzi zajęcia dydaktyczno-wychowawcze nauczając przedmiotu plastyka w gimnazjach, dbając, aby uczniowie nabyli wiedzę i umiejętności określone w podstawach programowych kształcenia ogólnego.
Prowadzi zajęcia dydaktyczno-wychowawcze nauczając przedmiotu plastyka w szkole podstawowej, dbając, aby uczniowie nabyli wiedzę i umiejętności określone w podstawach programowych kształcenia ogólnego dla szkół podstawowych.
Prowadzi zajęcia dydaktyczno-wychowawcze w podstawowych szkołach muzycznych, szkołach artystycznych I i II stopnia, liceach artystycznych i policealnych szkołach artystycznych, w studium wokalno-aktorskim lub techniki teatralno-filmowej, dbając o wykształcenie u uczniów umiejętności artystycznych, określonych w podstawach programowych kształcenia w poszczególnych zawodach.
Prowadzi zajęcia dydaktyczne w liceach profilowanych, szkołach zawodowych i policealnych szkołach zawodowych w różnych zawodach ekonomicznych, dba o wykształcenie u uczniów umiejętności intelektualnych i praktycznych określonych w podstawach programowych kształcenia w poszczególnych zawodach.
Prowadzi zajęcia dydaktyczno-wychowawcze w policealnych szkołach medycznych, studiach zawodowych, kształcących m.in. pielęgniarki, położne, techników dentystycznych, farmaceutycznych, analityki medycznej, fizjoterapeutów i instruktorów higieny; dba o opanowanie przez uczniów umiejętności zawodowych określonych w podstawach programowych kształcenia w poszczególnych zawodach.
Prowadzi zajęcia dydaktyczno-wychowawcze w szkołach zawodowych, policealnych szkołach rolniczych i leśnych; kształci w zawodach związanych z uprawą roślin i hodowlą zwierząt, prowadzeniem gospodarstwa rolnego; dba o wykształcenie u uczniów umiejętności intelektualnych i praktycznych określonych w podstawach programowych kształcenia w poszczególnych zawodach.
Prowadzi zajęcia dydaktyczno-wychowawcze w szkołach zawodowych i policealnych szkołach zawodowych, m.in. w zawodach: elektrycznych, mechanicznych, chemicznych, budowlanych, górniczych, dla przemysłu włókienniczego, obuwniczego, spożywczego i in.; naucza przedmiotów zawodowych wspólnych dla zawodu i przedmiotów zawodowych specjalistycznych, dba o wykształcenie u uczniów umiejętności zawodowych określonych w podstawach programowych kształcenia w poszczególnych zawodach.
Prowadzi zajęcia dydaktyczne w liceach profilowanych, technikach i liceach zawodowych, policealnych szkołach zawodowych w zawodach turystycznych, hotelarskich i gastronomicznych, dba o wykształcenie u uczniów umiejętności intelektualnych i praktycznych określonych w podstawach programowych kształcenia w poszczególnych zawodach.
Prowadzi zajęcia dydaktyczne z przedmiotów lub modułów: przedsiębiorczość, podstawy przedsiębiorczości, wychowanie do aktywnego udziału w życiu gospodarczym, zarys gospodarki rynkowej, zarys wiedzy o gospodarce, i z innych przedmiotów ekonomicznych w ramach kształcenia ogólnego w gimnazjach oraz wszystkich typach szkół ponadgimnazjalnych; dba o zdobycie wiedzy i wykształcenie u uczniów umiejętności praktycznych określonych w podstawach programowych kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół; inspiruje uczniów do rozwijania postaw przedsiębiorczych, do samodzielności w rynkowej rzeczywistości gospodarczej.
Prowadzi zajęcia dydaktyczno-wychowawcze z dziećmi w wieku od 3 do 6 lat, w zakresie minimum programowego wychowania przedszkolnego.
Prowadzi zajęcia terapeutyczno-dydaktyczno-wychowawcze w placówkach leczniczych (szpitalach, klinikach, sanatoriach, prewentoriach i oddziałach terapeutycznych) oraz szkołach i ośrodkach szkolno-wychowawczych dla dzieci chorych z uszkodzonym narządem ruchu i z mikrouszkodzeniami centralnego układu nerwowego.
Prowadzi zajęcia dydaktyczno-wychowawcze nauczając przedmiotu przyroda w szkole podstawowej, dbając, aby uczniowie nabyli wiedzę i umiejętności określone w podstawach programowych kształcenia ogólnego dla szkół podstawowych.
Planuje, organizuje i realizuje zajęcia dydaktyczno-wychowawcze z przysposobienia obronnego zgodnie z podstawą programową dla szkół ponadgimnazjalnych; wspiera uczniów w rozwoju umiejętności związanych z obronnością, zachowaniem się w sytuacji zagrożenia oraz podejmowania działań w sytuacjach kryzysowych.
Organizuje w szkole (placówce) pomoc psychologiczną, a w szczególności diagnozuje, opiniuje, orzeka, prowadzi psychoterapię oraz udziela pomocy psychologicznej poprzez pomoc wychowawcom, współdziałanie z nauczycielami, rodzicami (opiekunami prawnymi), organami szkoły oraz instytucjami pozaszkolnymi.
Prowadzi zajęcia dydaktyczno-wychowawcze nauczając religii w gimnazjach i szkołach ponadgimnazjalnych, dbając, aby uczniowie nabyli wiedzę i umiejętności określone w podstawach programowych kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół.
Prowadzi zajęcia dydaktyczno-wychowawcze nauczając przedmiotu religia w szkole podstawowej, dbając, aby uczniowie nabyli wiedzę i umiejętności określone w podstawach programowych kształcenia ogólnego dla szkół podstawowych.
Nauczyciel specjalista terapii pedagogicznej (reedukator) udziela pomocy psychologiczno-pedagogicznej dzieciom napotykającym trudności w realizacji wymagań edukacyjnych szkoły; rozpoznaje indywidualne możliwości rozwojowe ucznia (diagnoza i prognoza pedagogiczna) zarówno w sferze motywacji do uczenia się, jak i w zakresie posiadanych umiejętności szkolnych oraz możliwości uczenia się.
Planuje, organizuje i realizuje zajęcia dydaktyczno-wychowawcze w dziedzinie sztuki zgodnie z programem zajęć obowiązującym w danej placówce pozaszkolnej, w czasie wolnym od nauki; tworzy i rozwija programy zajęć w dziedzinie sztuki; organizuje i nadzoruje konkursy, festiwale, wystawy i inne formy aktywności i promocji podopiecznych; wspiera podopiecznych w rozwoju; przestrzega obowiązujących przepisów, regulaminów i statutów.
Prowadzi zajęcia dydaktyczno-wychowawcze nauczając przedmiotu technika w gimnazjach, dbając, aby uczniowie nabyli wiedzę i umiejętności określone w podstawach programowych kształcenia ogólnego.
Prowadzi zajęcia dydaktyczno-wychowawcze nauczając przedmiotu technika w szkole podstawowej, dbając, aby uczniowie nabyli wiedzę i umiejętności określone w podstawach programowych kształcenia ogólnego dla szkół podstawowych.
Planuje, organizuje i realizuje zajęcia dydaktyczno-wychowawcze w zakresie technologii informatycznych zgodnie z programem zajęć obowiązującym w danej placówce pozaszkolnej; tworzy i rozwija programy zajęć z technologii informatycznych; organizuje i nadzoruje różne formy aktywności podopiecznych; wspiera podopiecznych w rozwoju.
Prowadzi zajęcia dydaktyczno-wychowawcze i opiekuńcze z dziećmi i młodzieżą upośledzoną umysłowo w różnym stopniu w: przedszkolach specjalnych, szkołach podstawowych specjalnych, specjalnych szkołach przysposabiających do pracy, szkołach zawodowych specjalnych, specjalnych ośrodkach szkolno-wychowawczych; przygotowuje uczniów upośledzonych umysłowo, w miarę ich możliwości, do pełnego uczestnictwa w życiu społeczeństwa.
Planuje, organizuje i prowadzi zajęcia dydaktyczno-wychowawcze stałe, okresowe i okazjonalne, rozwijające zainteresowania i uzdolnienia poznawcze i artystyczne dzieci i młodzieży lub zajęcia sportowe, rekreacyjne i turystyczne w domach kultury, pałacach młodzieży, ogrodach jordanowskich, międzyszkolnych ośrodkach sportowych, ogniskach pracy pozaszkolnej.
Planuje, organizuje i realizuje zajęcia dydaktyczno-wychowawcze z zakresu wiedzy o kulturze zgodnie z podstawą programową; wspiera uczniów w rozwoju; realizuje zadania związane z powierzonym mu stanowiskiem oraz podstawowymi funkcjami szkoły: dydaktyczną, wychowawczą i opiekuńczą; przestrzega obowiązujących przepisów, regulaminów i statutów.
Prowadzi zajęcia dydaktyczno-wychowawcze nauczając wiedzy o społeczeństwie w gimnazjach (jako przedmiot samodzielny) oraz w liceach profilowanych (razem z historią), dbając, aby uczniowie nabyli wiedzę i umiejętności określone w podstawach programowych kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół.
Prowadzi zajęcia dydaktyczno-wychowawcze nauczając przedmiotu wychowanie fizyczne w gimnazjach i szkołach ponadgimnazjalnych, dbając, aby uczniowie nabyli wiedzę i sprawności określone w podstawach programowych kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół.
Prowadzi zajęcia dydaktyczno-wychowawcze nauczając przedmiotu wychowanie fizyczne w szkole podstawowej, dbając, aby uczniowie nabyli wiedzę i sprawności określone w podstawach programowych kształcenia ogólnego dla szkół podstawowych.
Jako członek załogi statku powietrznego współdziała z jego pilotem (pilotami) w nawigowaniu, tj. w prowadzeniu po wyznaczonej trasie statku powietrznego od lotniska startu do lotniska zamierzonego lądowania.
Negocjator biznesowy poprzez negocjacje doprowadza do uzyskania najlepszych warunków współpracy partnerów biznesowych.
Celem pracy negocjatora jest uzyskanie jak najlepszych warunków współpracy reprezentowanej przez niego instytucji z jej partnerem biznesowym. Negocjator biznesowy może prowadzić własną działalność lub być stałym pracownikiem firmy oddelegowanym do różnych działów w zależności od charakteru prowadzonych negocjacji. Pomaga w przygotowaniu oferty bądź dokonuje szczegółowej analizy oferty skierowanej do reprezentowanej przez niego jednostki, a następnie prowadzi proces negocjacji aż do osiągnięcia porozumienia biznesowego w różnych obszarach działalności firmy. W zakres jego zadań wchodzi zebranie informacji o przedmiocie negocjacji oraz otoczeniu biznesowym, a także zapewnienie odpowiedniego przebiegu procesu negocjacyjnego. Cechuje go duża samodzielność w działaniu w ramach ustalonych warunków brzegowych oraz przepisów prawa. Negocjator biznesowy najczęściej wspiera działy zakupów oraz sprzedaży, działy prawne oraz zarząd przedsiębiorstwa.
Ratuje ludzkie życie i zdrowie w sytuacjach kryzysowych takich jak: zapowiedź samobójstwa, wzięcie i przetrzymywanie zakładników, uprowadzenie dla okupu, groźba użycia broni, niebezpiecznego narzędzia albo materiału wybuchowego; podejmuje negocjacje z osobą zagrażającą swojemu życiu lub z przestępcą zagrażającym życiu innych ludzi lub mieniu; zawiera układ z osobą w sytuacji kryzysowej; przestrzega zasad negocjacyjnych.
Wykonuje specjalistyczne badania neurologopedyczne, analizuje ich wyniki oraz dokonuje diagnozy osób z zaburzeniami mowy wynikającymi z uszkodzenia centralnego układu nerwowego; prowadzi rehabilitację i terapię pacjentów z zaburzeniami głosu, z chorobami psychicznymi, po udarach i innych wypadkach; prowadzi ćwiczenia usprawniające mowę w poradniach foniatrycznych, klinikach i oddziałach poporodowych, sanatoriach, szkołach i przedszkolach specjalnych.
Organizuje, promuje i wykonuje prace z zakresu standaryzacji i normalizacji w zakresie norm międzynarodowych, krajowych, zakładowych; czuwa nad stosowaniem tych norm w dokumentacji technicznej i produkcji.
Transportuje pacjentów na noszach i wózkach inwalidzkich oraz w razie konieczności wykonuje proste prace porządkowe, organizacyjne i pomocnicze na terenie szpitala lub innej placówki opieki zdrowotnej.

Kupno pierwszego mieszkania, darowizna działki od dziadków, testament, założenie spółki z przyjaciółmi – przy wielu najważniejszych decyzjach w życiu pojawia się ta sama osoba. Notariusz nie reprezentuje żadnej ze stron, tylko pilnuje, by umowa była zgodna z prawem, a wszyscy przy stole rozumieli, co podpisują. Dokument przez niego sporządzony ma moc dokumentu urzędowego. To zawód zaufania publicznego dla prawników, którzy cenią precyzję, spokój i odpowiedzialność za każde słowo.
Wykonuje prace podwodne na różnych głębokościach samodzielnie i w zespole: poszukuje w wodzie osób i przedmiotów, przeprowadza badania dna; dokonuje przeglądów, napraw i konserwacji podwodnych części kadłubów statków, urządzeń pływających i wież wiertniczych; wykonuje prace związane z budową, konserwacją i remontem urządzeń hydrotechnicznych i instalacji podwodnych, penetruje wraki i bierze udział w ich wydobywaniu, wykonuje pomiary podwodne i badania środowiska podwodnego.
źródło: Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej