Samorządność jest metodą edukacyjną i wychowawczą, zakładającą, że samostanowienie o sobie i oddawanie odpowiedzialności młodym ludziom pozwala wykształcić wiele postaw i umiejętności niemożliwych do przekazania innymi sposobami (odpowiedzialność za swoje otoczenie, gotowość do współpracy z innymi, zaufanie do innych ludzi, umiejętność wyrażania swojego zdania, itp.).
Samorząd uczniowski jest jednym z 4 organów szkoły, obok dyrektora, rady pedagogicznej i rady rodziców, zrzeszającym wszystkich uczniów i uczennice szkoły, posiadającym uchwalony przez ogół uczniów regulamin regulujący sposób wyboru i działania organów samorządu. Prawo oświatowe nie daje samorządowi zbyt wielu twardych kompetencji – w większości spraw jest zależny od zgody dyrekcji szkoły.
Dobry samorząd uczniowski to taki, w którym jak największa grupa uczniów i uczennic czuje, że ma lub może mieć wpływ na to, co dzieje się w szkole. Dobry samorząd to samorząd słuchający – umożliwiający wszystkim uczniom i uczennicom zaangażowanie się lub wyrażanie swojej opinii.
angazuj.ceo.org.pl
Źródło 2. Regulamin Szkolnego Budżetu Obywatelskiego dla szkół ponadpodstawowych Miasta Radomia na rok 2025
§1 [...] 1. Celem konsultacji społecznych pn. Szkolnego Budżetu Obywatelskiego jest budowanie świadomości uczniów szkół ponadpodstawowych dla których organem prowadzącym jest Gmina Miasta Radomia, oraz podejmowanie przez nich decyzji o wyborze projektów do realizacji w ramach części Budżetu Gminy Miasta Radomia.
2. Przedmiotem konsultacji społecznych dotyczących Szkolnego Budżetu Obywatelskiego będzie część Budżetu Gminy Miasta Radomia.
3. Dla każdej szkoły przeznacza się kwotę 20 000 zł [...].
4. Wyżej wymieniona kwota przeznaczona będzie do dyspozycji uczniów szkół ponadpodstawowych dla których organem prowadzącym jest Gmina Miasta Radomia działających na terenie miasta [...].
5. Przedstawienie założeń Szkolnego Budżetu Obywatelskiego, zapoznanie z jego regulaminem, odbędzie się na zebraniu dyrektorów i wychowawców z uczniami poszczególnych szkół [...]. 5. W ramach Szkolnego Budżetu Obywatelskiego mogą być proponowane zadania – projekty kwalifikujące się w jednym z czterech typów:
a) zakupy (np. wyposażenie przestrzeni na terenie szkoły, która służy uczniom),
b) wydarzenia i inicjatywy (np. działania na rzecz uczniów szkoły, mieszkańców Miasta Radomia, warsztaty, pokazy talentów),
c) zadania bieżące (w tym remonty i zakupy),
d) zadania inwestycyjne, niewymagające uzyskania decyzji pozwolenia na budowę.
6. Zgłaszane projekty muszą spełniać następujące warunki:
a) muszą być zgodne z prawem oraz statutowymi zadaniami szkoły,
b) efekty zrealizowanych zadań powinny być dostępne dla ogółu społeczności szkolnej,
c) muszą uwzględniać wszystkie koszty związane z ich realizacją,
d) być możliwe do zrealizowania w jednym roku budżetowym,
e) być zgodne z prawem, w tym z prawem lokalnym, a w szczególności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta Radomia,
f) uwzględniać kryterium gospodarności tzn. racjonalności gospodarowania środkami publicznymi,
g) muszą być możliwe do realizacji pod względem technicznym i finansowym, z uwzględnieniem obowiązujących norm i przepisów,
h) nie mogą być realizowane na innych terenach niż tereny Gminy Miasta Radomia będących w administracji danej szkoły [...].
§2
[...]
1. Propozycje projektów do zrealizowania w ramach Szkolnego Budżetu Obywatelskiego mogą zgłosić wyłącznie uczniowie klas danej szkoły ponadpodstawowej.
2. Procedurę zgłaszania propozycji projektów do zrealizowania w danej szkole i ich weryfikacji przeprowadzi dyrektor szkoły, w terminie określonym w harmonogramie. [...]
6. Zebrane formularze zgłaszania projektów przekazane zostaną Zespołowi Opiniującemu [...], który przeprowadzi weryfikację projektów pod względem formalnym i merytorycznym oraz opracuje listę projektów podlegającą głosowaniu przez uczniów danej szkoły.
7. Z przyjętych projektów tworzona jest lista zadań, które zostaną poddane pod głosowanie uczniów. Lista zawiera tytuł projektu, opis projektu oraz szacunkowy koszt realizacji. Kolejność projektów na liście jest ułożona według kolejności wpływu projektów.
konsultacje.radom.pl
Scharakteryzuj rolę samorządności w polskiej szkole, a następnie sformułuj argumenty i kontrargumenty do tezy: Szkolny Budżet Obywatelski Miasta Radomia uczy młodzież aktywnych postaw społecznych. W swojej pracy odwołaj się do przytoczonych źródeł.
....................................................................................................
....................................................................................................
....................................................................................................
....................................................................................................
....................................................................................................
....................................................................................................
....................................................................................................
....................................................................................................
....................................................................................................