dlamaturzysty.info

Język łaciński i kultura antyczna, matura 2021 - poziom rozszerzony - pytania i odpowiedzi

DATA: 4 maja 2021 r.
GODZINA ROZPOCZĘCIA: 14:00
CZAS PRACY: 180 minut
LICZBA PUNKTÓW DO UZYSKANIA: 60
Formuła od 2015 "nowa matura"

dostępne także:
w formie testu
• w aplikacji Matura - testy i zadania


Lista zadań

Odpowiedzi do tej matury możesz sprawdzić również rozwiązując test w dostępnej już aplikacji Matura - testy i zadania, w której jest także, np. odmierzanie czasu, dodawanie do powtórek, zapamiętywanie postępu i wyników czy notatnik :)

aplikacja_nazwa_h110.png google_play_h56.png app_store_h56.png

Dziękujemy developerom z firmy Geeknauts, którzy stworzyli tę aplikację

Zadanie 1. (0–30)
Przetłumacz tekst na język polski.

Caesar, Commentarii de bello civili, I 14

Quibus rebus Romam nuntiatis magnus repente terror omnes invasit. Lentulus consul cum venisset, ut aerarium aperiret pecuniamque Pompeio ex senatus consulto proferret, protinus aperto sanctiore aerario ex urbe profugit. Caesar enim adventare iam iamque et equites eius adesse falso nuntiabantur. Hunc Marcellus collega et plerique magistratus consecuti sunt. Cnaeus Pompeius pridie eius diei ex urbe profectus iter ad legiones faciebat, quas in Apulia hibernorum causā disposuerat. Delectus circa urbem intermittuntur; nihil citra Capuam tutum esse omnibus videtur. Capuae primum se confirmant et colligunt delectumque colonorum habere instituunt. Gladiatores, quos ibi Caesar in ludo habebat, ad forum productos Lentulus spe libertatis confirmat atque iis equos attribuit et se sequi iussit.

Tekst na podstawie: C. Iulii Caesaris, Commentarii, vol.2, edidit A. Klotz (1950).

Objaśnienia

Lentulus, Lentuli – Lucjusz Korneliusz Lentulus, konsul z 49 r. p.n.e.
ex – przetłumacz jako: na podstawie / zgodnie z
aerarium sanctius – część skarbca państwowego w Rzymie; przetłumacz jako: tajny skarbiec
Cnaeus Pompeius, Cnaei Pompei – Gnejusz Pompejusz, zwany Wielkim
Caesar, Caesaris – Gajusz Juliusz Cezar
hunc – odnosi się do Lentulusa
Marcellus, Marcelli – Gajusz Klaudiusz Marcellus, konsul z 49 r. p.n.e.
Apulia, Apuliae – kraina w Italii, na południe od Rzymu
urbem = Romam
citra Capuam – dosł. z tej strony Kapui (chodzi o obszar między Rzymem a Kapuą); przetłumacz jako: aż do Kapui
Capua, Capuae – miasto w Kampanii (Italia południowa)
confirmant et colligunt – w tłumaczeniu: domyślnym podmiotem są ludzie Pompejusza
ludus, ludi – szkoła gladiatorów

Przekład tekstu
.........................
.........................
Zadanie 2. (0–1)
Dokończ zdania.

Najważniejszą bitwą wojny domowej między Cezarem a Pompejuszem była bitwa pod ......................... . Bitwa zakończyła się zwycięstwem .........................
Zadanie 3. (0–2)
Wyjaśnij, jak zmieniło się znaczenie łacińskiego rzeczownika forum od starożytności do czasów współczesnych.
.........................
.........................
Zadanie 4. (0–1)
Oceń prawdziwość poniższych zdań.
1. Cezar otrzymał tytuł dictator in perpetuum.
2. W skład tzw. pierwszego triumwiratu wchodzili: Cezar, Marek Antoniusz, Pompejusz.
3. Na polecenie Cezara w 46 r. p.n.e. przeprowadzona została reforma kalendarza rzymskiego.
Zadanie 5. (0–1)
Podaj nazwy trzech urzędów charakterystycznych dla ustroju republikańskiego Rzymu.

1) .........................
2) .........................
3) .........................
Zadanie 6. (0–1)
Wybierz dwie sentencje, które są przypisywane Cezarowi.
Zadanie 7. (0–3)
Dokonaj transformacji gramatycznej zdań (1.–3.), zachowując znaczenie zdań wyjściowych.

1.

Caesar adventare nuntiabatur.

Romani nuntiabant ...............

2.

Lentulus pecuniam profert.

Pecunia ...............

3.

Caesar gladiatores in ludo habebat.

Caesari ...............

Zadanie 8. (0–1)
Wybierz imiesłów w poniższym zdaniu.
Gladiatores, quos ibi Caesar in ludo habebat, ad forum productos Lentulus spe libertatis confirmat.
Zadanie 9. (0–3)
Zdecyduj, czy zestawione pary zdań wyrażają dokładnie tę samą treść.
1. Lentulus aerario aperto ex urbe profugit. = Lentulus, cum aerarium aperuisset, ex urbe profugit.
2. Pompeius legiones hibernorum causā disposuit. = Pompeius legiones disposuit, ut in hibernis essent.
3. Pompeius ad legiones iter faciebat. = Pompeius ad legiones venit.
Zadanie 10. (0–2)
Uzupełnij brakujące stopnie przymiotników, podaj formy dla wszystkich rodzajów.

STOPIEŃ RÓWNY

STOPIEŃ WYŻSZY

STOPIEŃ NAJWYŻSZY

magnus, magna, magnum




sanctior, sanctius


Zadanie 11. (0–15)
Wykorzystując materiały źródłowe (źródła 1–3) oraz własną wiedzę, napisz, czym Gajusz Juliusz Cezar zasłużył na „zaszczytne miejsce w dziejach naszej kultury” (A. Krawczuk).

Źródło 1. Jacek Bocheński, Boski Juliusz

Najkrótsze w dziejach sprawozdanie urzędowe ze stoczonej wojny, mianowicie veni, vidi, vici, uchodzi tylko za dowcip, albowiem zawiera trzy słowa. W książkach Cezara są opisy innych kampanii wojennych, liczące niewiele więcej słów. [...]

Cezar tak pisał. Był zwięzły w słowie i w myśli. [...] Styl Cezara to szybkie marsze do zamierzonego celu po drogach prostych, czyli najkrótszych. Nie wolno się wahać, nie wolno błądzić, styl powinien oznajmiać nieomylność piszącego. Zbyteczne są także upiększenia literackie.


Jacek Bocheński, Boski Juliusz, Warszawa 1975.

Źródło 2. Monika Milewska, Dyktator gwiazd

Gwiazdy były mu bliskie nie tylko ze względów politycznych. Juliusz Cezar był miłośnikiem astronomii. To w końcu on dokonał epokowej reformy kalendarza, który – nie licząc szesnastowiecznych uściśleń – obowiązuje do dziś dnia. A na reformę rzymskiego kalendarza czas już był najwyższy. [...]

Najlepiej zdawał sobie sprawę z tego stanu rzeczy czuwający nad państwowymi świętami i kalendarzem Pontifex Maximus Juliusz Cezar.


Monika Milewska, Dyktator gwiazd, „Polityka” 2009, nr 51/52.

Źródło 3. Forum Iulium i pozostałości świątyni Venus Genetrix


www.thearteller.com

WYPRACOWANIE
.........................
.........................





Rekrutacja na studia wg przedmiotów zdawanych na maturze


Wyszukaj kierunki studiów i uczelnie, w których brany jest pod uwagę tylko 1 przedmiot zdawany na maturze na poziomie podstawowym (często uczelnie dają do wyboru kilka przedmiotów a wybieramy z nich jeden):

Przykłady:

kierunki studiów po maturze z WOS


Poniżej podajemy wybrane linki do kierunki studiów na uczelniach, w których są brane pod uwagę wyniki tylko z dwóch przedmiotów zdawanych na maturze na poziomie podstawowym
(często uczelnie dają wyboru więcej przedmiotów a wybieramy z nich dwa):

Przykłady:

kierunki po maturze z polskiego i matematyki
kierunki po maturze z polskiego i angielskiego
kierunki po maturze z polskiego i historii
kierunki po maturze z polskiego i wiedzy o społeczeństwie

kierunki po maturze z matematyki i angielskiego
kierunki po maturze z matematyki i fizyki
kierunki po maturze z matematyki i chemii
kierunki po maturze z matematyki i informatyki

kierunki po maturze z biologii i chemii
kierunki po maturze z biologii i
angielskiego
kierunki po maturze z chemii i angielskiego
kierunki po maturze z biologii i geografii
kierunki po maturze z chemii i geografii
Polityka Prywatności